Barselona merkezli medya kuruluşlarından Betevé'de yayınlanan haftalık "Els MESETAZOS de la setmana" (Haftanın Mesetazo'ları) adlı köşe, gazeteci Víctor Lozano'nun kaleminden İspanyol spor medyasındaki dikkat çekici bir eğilimi gözler önüne seriyor. Bu köşe, merkezi Madrid'de bulunan medya organlarının, Real Madrid'in başarılarını yücelten ve FC Barcelona'nınkileri sürekli olarak küçümseyen haber, yorum ve görüşlerini derliyor. Lozano'nun derlemeleri, ilk bakışta şaka gibi gelse de, aslında ciddi bir şekilde yayınlanmış içeriklerin gerçek reprodüksiyonları olup, İspanyol futbolunda "sosyolojik Madridizm" olarak adlandırılan yaygın bir olguyu gözler önüne seriyor.
Bu haftalık seçki, Madrid merkezli medyanın, özellikle iki dev kulüp arasındaki rekabette nasıl bir taraflılık sergilediğini somut örneklerle gösteriyor. Haberlerde ve yorumlarda Real Madrid'in her hamlesi övgüyle karşılanırken, FC Barcelona'nın başarıları ya görmezden geliniyor ya da eleştirel bir süzgeçten geçiriliyor. Bu durum, Katalan kamuoyunda uzun süredir dile getirilen bir şikayeti somutlaştırarak, spor haberciliğinin objektifliği üzerine önemli tartışmaları beraberinde getiriyor.
Víctor Lozano'nun programı, bu medya eğiliminin sadece spor sayfalarıyla sınırlı kalmadığını, aynı zamanda toplumsal algıyı ve taraftar kültürünü derinden etkilediğini vurguluyor. Medyanın bu tutumu, Katalonya'da "merkezci" ve "Madrid yanlısı" bir bakış açısı olarak algılanıyor ve bölgesel kimlik ile ulusal kimlik arasındaki gerilimi spor üzerinden bir kez daha ortaya koyuyor. Bu durum, özellikle El Clásico gibi dev randevularda medyanın tutumunu daha da belirginleştiriyor.
"Mesetazo" Kavramı ve Kökenleri
"Mesetazo" terimi, İspanya'nın coğrafi olarak merkezi platosunu ifade eden "Meseta Central"dan türemiştir ve Madrid'in bu bölgede yer almasıyla doğrudan ilişkilidir. Bu bağlamda, "Mesetazo" tabiri, Madrid merkezli, merkeziyetçi ve genellikle Kastilyan kültürü ve değerlerini öne çıkaran bir bakış açısını tanımlamak için kullanılır. İspanyol futbolunda ise bu terim, Madrid merkezli medyanın Real Madrid'e yönelik kayırmacılığını ve bu kulübün ulusal bir sembol olarak yüceltilmesini eleştirel bir şekilde ifade etmek için kullanılmaktadır.
"Sosyolojik Madridizm" ise, Real Madrid'e duyulan sevginin ve desteğin sadece bir futbol kulübüne bağlılıktan öte, İspanyol toplumunun geniş kesimlerinde kök salmış, adeta kültürel bir fenomen haline gelmiş olması durumunu ifade eder. Bu olgu, Real Madrid'in İspanyol kimliğiyle özdeşleştirilmesi, kulübün başarılarının ulusal bir gurur kaynağı olarak sunulması ve bu durumun medya aracılığıyla sürekli pekiştirilmesiyle açıklanabilir. Bu durum, özellikle Franco döneminde Real Madrid'in rejimin uluslararası yüzü olarak kullanılmasıyla daha da pekişmiş, kulübün efsanevi statüsü ve medya desteği derinleşmiştir.
Medya Etiği ve Spor Haberciliğindeki Yansımaları
Bu tür bir medya taraflılığı, spor haberciliğinin temel etik ilkeleri olan objektiflik ve tarafsızlık açısından ciddi soruları gündeme getirmektedir. Medyanın, belirli bir kulübü veya bölgeyi diğerlerine karşı sürekli olarak kayırması, kamuoyunun doğru ve dengeli bilgiye erişimini engellerken, sporun birleştirici gücünü zayıflatabilir. Katalan medyasının bu "Mesetazo"ları derlemesi, aynı zamanda bölgesel medyanın, ulusal medyanın egemen anlatılarına karşı kendi perspektiflerini sunma çabasının bir göstergesidir.
Bu durum sadece İspanya'ya özgü olmayıp, Türkiye dahil birçok ülkede spor medyasında benzer eğilimler gözlemlenebilir. Büyük şehirlerin veya belirli kulüplerin medyadaki temsil gücü, diğer kulüplerin veya bölgelerin hikayelerinin göz ardı edilmesine yol açabilir. Bu da taraftarlar arasında adaletsizlik hissini pekiştirir ve rekabetin saha dışına taşmasına neden olur. Sonuç olarak, Víctor Lozano'nun "Els MESETAZOS de la setmana" köşesi, İspanyol futbolunun sadece bir spor olmaktan öte, derin kültürel, politik ve medya dinamiklerini yansıtan karmaşık bir alan olduğunu bir kez daha ortaya koymaktadır.
