Katalonya'da kamu ve anlaşmalı hastanelerde görevli doktorlar, artan iş yükü ve yetersiz çalışma koşulları nedeniyle önemli bir eylem kararı aldı. Metges de Catalunya (Katalan Doktorlar Sendikası) tarafından yapılan açıklamaya göre, bölgedeki 19 hastanenin 38 farklı servisinde görevli sağlık profesyonelleri, haziran ayından itibaren gönüllü ve ek mesai faaliyetlerini durduracaklarını ilan etti. "Ni un minut més" (Bir Dakika Bile Fazla Değil) kampanyası kapsamında alınan bu karar, Katalonya Sağlık Bakanlığı'nı (Departament de Salut) doktorların aşırı iş yükü sorununa kalıcı çözümler bulmak üzere müzakere masasına oturmaya zorlamayı hedefliyor.
Sendika tarafından yapılan duyuruya göre, bu eyleme katılacağını bildiren hastaneler arasında Barselona'daki Hospital de Bellvitge, Hospital Vall d'Hebron, Hospital de Sant Pau ve Hospital del Mar gibi önemli sağlık kuruluşları bulunuyor. Ayrıca Girona'daki Parc Taulí, Germans Trias i Pujol ve Josep Trueta hastanelerinin de aralarında bulunduğu birçok merkezin Anesteziyoloji servisleri başta olmak üzere çeşitli bölümler bu karara destek veriyor. Metges de Catalunya, bu listeye gelecekte Atención Primaria (Birinci Basamak Sağlık Hizmetleri) merkezlerinin (CAP) de dahil olmasını beklediklerini ve katılımın daha da artacağını öngörüyor. Bu durum, Katalonya genelinde sağlık hizmetlerinde ciddi aksaklıklara yol açma potansiyeli taşıyor.
Doktorlar "Yetersiz Sistem" Diyor: İnsani Sınırların Ötesinde Çalışma Saatleri
Metges de Catalunya Genel Sekreteri Xavier Lleonart, doktorların "artık yeter" dediğini ve sistemi kendi aşırı çabalarıyla ayakta tutmaya devam etmeye niyetli olmadıklarını vurguladı. Lleonart, bazı uzman doktorların yıllık olarak 3.000 saate kadar çalışma süresine ulaştığını belirtti. Bu süre, normal mesai faaliyetleri, nöbetler ve "peonades" olarak adlandırılan ek vardiyaları kapsıyor. Bu rakam, tam zamanlı bir çalışanın yıllık iş yükünün neredeyse iki katına denk geliyor. Lleonart, bu durumun "insanlık dışı bir aşırı efor" olduğunu ve sağlık profesyonellerinin fiziksel ve zihinsel sağlığını ciddi şekilde tehdit ettiğini dile getirdi. Bu denli yoğun çalışma temposu, hem doktorların yaşam kalitesini düşürüyor hem de hasta güvenliği açısından riskler barındırıyor.
Bu eylemin temelinde, Katalan sağlık sisteminin kronikleşmiş sorunları yatıyor. İspanya'daki kamu sağlık sistemi, evrensel erişim sunan ve büyük ölçüde vergi gelirleriyle finanse edilen bir yapıya sahip. Ancak son yıllarda, özellikle 2008 ekonomik krizinden bu yana uygulanan kemer sıkma politikaları ve ardından gelen COVID-19 pandemisi, sistem üzerindeki baskıyı artırdı. Pandemi, sağlık çalışanlarının ne kadar kritik olduğunu bir kez daha gösterirken, aynı zamanda yetersiz personel, ekipman eksikliği ve yıpratıcı çalışma koşulları gibi yapısal sorunları da gün yüzüne çıkardı. Doktorlar, yıllardır süregelen bu sorunların ciddiyetine dikkat çekmek ve somut adımlar atılmasını sağlamak amacıyla çeşitli grev ve protesto eylemleri düzenliyor.
Genişleyen Sağlık Krizi ve Türkiye ile Karşılaştırmalı Bakış
Katalonya'daki bu durum, aslında dünya genelinde birçok ülkenin sağlık sisteminde yaşanan benzer sorunların bir yansıması. Türkiye'de de sağlık çalışanları, özellikle pandemi döneminde artan iş yükü, şiddet olayları ve düşük ücretler nedeniyle benzer taleplerle eylemler düzenlemişti. Türkiye'de doktorların yıllık ortalama çalışma saatleri üzerine net bir istatistik bulunmamakla birlikte, özellikle kamu hastanelerinde ve acil servislerde görev yapan hekimlerin yoğun nöbetler ve ek mesailerle benzer şekilde aşırı çalıştığı biliniyor. Bu durum, doktorların tükenmişlik sendromu yaşamasına, mesleki tatminsizlik hissetmesine ve hatta yurt dışına göç etme eğiliminin artmasına neden oluyor. İspanya'da da özellikle Almanya, İngiltere ve İskandinav ülkeleri gibi daha iyi çalışma koşulları ve ücretler sunan ülkelere doktor göçü yaşanıyor.
Metges de Catalunya'nın başlattığı bu kampanya, Katalonya Sağlık Bakanlığı üzerinde ciddi bir baskı oluşturacak. Doktorların gönüllü ek mesai yapmayı bırakması, özellikle ameliyatlar ve uzmanlık gerektiren poliklinik hizmetlerinde uzun bekleme sürelerinin daha da uzamasına neden olabilir. Bu durum, hastaların tedaviye erişimini zorlaştıracak ve sağlık hizmetlerinin genel kalitesini olumsuz etkileyecektir. Sendika, bu eylemin sadece doktorların haklarını savunmakla kalmayıp, aynı zamanda tüm Katalan vatandaşlarının daha kaliteli ve sürdürülebilir bir sağlık hizmeti almasını sağlamak için de gerekli olduğunu belirtiyor. Sağlık Bakanlığı'nın, bu çağrılara kulak vererek doktorlarla anlamlı bir diyalog ve çözüm odaklı müzakere sürecine girmesi, krizin daha da derinleşmesini engellemek adına hayati önem taşıyor.
