İspanya'nın kuzeydoğusundaki özerk bölge Catalunya (Katalonya), son zamanlarda Afrika Domuz Vebası (PPA) salgınıyla mücadele ediyor. Generalitat (Katalonya Özerk Hükümeti) Tarım, Hayvancılık, Balıkçılık ve Gıda Bakanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre, geçtiğimiz hafta içinde bölgedeki yüksek riskli alanda 11 yeni PPA pozitif vakası tespit edildi. Bu yeni vakalar, salgının ciddiyetini ve yayılma potansiyelini bir kez daha gözler önüne serdi.
Bakanlık tarafından Perşembe günü yapılan duyuruda, tespit edilen 11 vakadan 5'inin Cerdanyola del Vallès'te, 4'ünün ise Barselona'da görüldüğü belirtildi. Diğer vakalar ise Sant Cugat ve Sant Just Desvern bölgelerinde kaydedildi. Bu yeni tespitlerle birlikte, yüksek riskli bölge olarak belirlenen belediye sayısı 19'da sabit kaldı. Son 7 gün içinde analiz edilen 539 örnekten 11'inin pozitif çıkması, pozitif hayvan oranını %2'ye yükseltti ve salgının başlangıcından bu yana enfekte olan hayvan sayısını 355'e çıkardı. Bu durum, virüsün özellikle yaban domuzları arasında hızla yayıldığını ve kontrol altına alınmasının ne denli zorlu bir süreç olduğunu gösteriyor.
Salgınla Mücadelede Yeni Kaynaklar ve Teknolojik Destek
Katalonya Hükümeti (Govern), salgının yayılmasını engellemek amacıyla aldığı önlemleri güçlendirme kararı aldı. Salı günü Consell Executiu (Yürütme Konseyi) tarafından onaylanan kararla, PPA kontrol mekanizmasına yeni insan kaynakları, teknolojik ve lojistik destekler sağlanacak. İki milyon Euro'yu aşan bu yatırımla, sahada gözetim, erken teşhis, biyolojik güvenlik ve müdahale kapasitesinin artırılması hedefleniyor. Acil durum sözleşmeleri, PPA acil durum planında öngörülen önlemleri derhal uygulamak ve yeni PPA odağının ortaya çıkardığı ihtiyaçlara yanıt vermek amacıyla uzman kaynaklara olan "acil" ihtiyacı karşılamak üzere yapıldı. Bu adımlar, hükümetin salgına karşı kararlı duruşunu ve halk sağlığını koruma önceliğini vurguluyor.
Alınan önlemler arasında dikkat çeken bir diğer gelişme ise, insansız hava araçları (İHA) ile gece gözetimi hizmeti. Barselona bölgesindeki Agents Rurals (Kırsal Ajanlar) ile işbirliği içinde yürütülecek bu hizmet, özellikle Collserola gibi hassas bölgelerdeki yaban domuzlarının yerini tespit etme ve izleme yeteneğini artıracak. Vig-Sec-Drone SL şirketiyle yapılan 243.780,64 Euro'luk sözleşme, yaban domuzlarının hareketlerini daha etkin bir şekilde takip ederek virüsün yayılma riskini azaltmayı amaçlıyor. Ayrıca, doğal ortamdaki hayvanların takibi için kameralar ve özel kilitler içeren yeni vahşi yaşam izleme ekipmanları da devreye sokuldu. Serrallo Moret SL şirketiyle 41.466,70 Euro karşılığında yapılan bu sözleşme, erken teşhisi iyileştirmenin yanı sıra, fauna hareketleri hakkında bilgi edinmeyi ve salgının evrimini anlamayı sağlayacak.
PPA'nın Türkiye ve Küresel Etkileri
Afrika Domuz Vebası, evcil ve yabani domuzları etkileyen, yüksek ölüm oranlarına sahip, oldukça bulaşıcı bir viral hastalıktır. İnsan sağlığı için bir tehdit oluşturmasa da, domuz endüstrisi için yıkıcı ekonomik sonuçları vardır. Hastalığın yayılması, domuz eti üretimi ve ticareti üzerinde ciddi kısıtlamalara yol açarak uluslararası pazarlarda dalgalanmalara neden olabilir. İspanya, Avrupa'nın en büyük domuz eti üreticilerinden biri olduğu için, Katalonya'daki bu salgın tüm Avrupa'yı etkileme potansiyeli taşımaktadır. Türkiye, domuz eti tüketimi ve üretimi açısından İspanya kadar büyük bir pazar olmasa da, küresel hayvancılık ticareti içindeki konumu nedeniyle bu tür salgınları yakından takip etmektedir. Türkiye'de domuz popülasyonu sınırlı olsa da, yaban domuzları popülasyonunun kontrolsüz artışı ve sınır komşularındaki potansiyel salgınlar, ülkenin biyogüvenlik önlemlerini sürekli gözden geçirmesini gerektirmektedir. Özellikle Karadeniz ve Trakya bölgelerindeki yaban domuzları varlığı, riskleri artırabilir.
Katalonya'da alınan bir diğer öncelikli önlem ise, yaban domuzu leşlerinin çıkarılması ve taşınması hizmetinin genişletilmesidir. Virüsün bulaşma olasılığını azaltmak amacıyla Secretariat de Federacions i d'Agrupacions de Defensa Forestal de Catalunya (SFADF) ile yapılan 1.658.839,81 Euro'luk sözleşme, salgınla mücadelede kritik bir rol oynayacak. Leşlerin hızlı ve güvenli bir şekilde ortadan kaldırılması, virüsün çevrede yayılmasını engellemek için hayati önem taşımaktadır. Bu tür kapsamlı önlemler, sadece mevcut salgını kontrol altına almakla kalmayıp, gelecekteki potansiyel salgınlara karşı da bir savunma mekanizması oluşturmayı hedeflemektedir. Uzmanlar, bu tür salgınların küresel ısınma, habitat tahribatı ve artan insan-yaban hayatı etkileşimi gibi faktörlerle daha sık görülebileceği konusunda uyarıyor.
