Barselona'nın kültürel nabzının attığı merkezlerden biri olan Teatre Lliure de Montjuïc'in Sala Gran'ında, yönetmenler Marcel Borràs ve Nao Albet'in imzasını taşıyan iddialı yapım Els estunmen (Dublörler), 3 Mayıs'a kadar izleyiciyle buluşuyor. Yaklaşık iki saat süren bu etkileyici gösteri, "Bir erkek olmak ne anlama geliyor?" sorusunun peşine düşerken, modern erkekliğin karmaşık katmanlarını şiddet ve aşk ekseninde cesurca sorguluyor. Oyunun eş yönetmenlerinden Nao Albet, La Brama adlı röportajında, eserin cinsiyetlerden ziyade şiddet ve aşk temalarına odaklandığını, kendi "erkek olarak yeniden yapılanma" arzusunun bir yansıması olduğunu dile getirdi.
Albet, Els estunmen'in feminist mücadelelerle alay etmekten ziyade, erkeklerin kendilerini yeniden inşa etme yolundaki çoğu zaman başarısız girişimleriyle mizahi bir dille yüzleştiğini vurguluyor. Yönetmen, "Patriarkaya karşı savaşan, kaybolmuş bir grup erkeği sahneye koyarak tüm bunlara gülmekten daha iyi ne olabilir ki?" sözleriyle oyunun temel motivasyonunu açıklıyor. Bu yaklaşım, Borràs ve Albet'in kişisel dekonstrüksiyon (yapıbozum) çabalarının sanatsal bir dışavurumu olarak da görülebilir. Çağdaş toplumda erkeklik rollerinin sorgulanması, toplumsal cinsiyet eşitliği tartışmalarının önemli bir parçası haline gelmişken, Els estunmen bu evrensel meseleye Katalan sahnesinden güçlü bir sesle katılıyor.
Oyunun tek kadın oyuncusu Núria Lloansi, canlandırdığı Evangelina karakterinin hikayesine ışık tutuyor. Lloansi, Evangelina'nın sonunda "canavara dönüştüğünü ve bu canavarın erkeksi bir karaktere büründüğünü" belirtirken, tüm bu dönüşümün ve hareketin temelinde "aşkın" yattığını ifade ediyor. Operatik ve piroteknik öğelerle zenginleştirilen bu sıra dışı yapım, özgün bir oyuncu kadrosuna sahip. Gran Teatre del Liceu orkestrasının eşliğinde, opera şarkıcıları, tiyatro oyuncuları ve sinema dünyasının risk uzmanları, yani "stuntmen"ler, besteci Fernando Velázquez tarafından özel olarak yazılan eserleri yorumluyor. Bu çok disiplinli yapı, izleyiciye görsel ve işitsel açıdan zengin, unutulmaz bir deneyim sunuyor.
Kahramanın Değerleri ve Erkekliğin Sorgulanışı
Els estunmen, sadece görsel şölen ve özel efektlerden ibaret değil; derin bir dramatik kurguya da sahip. Hikaye, oğlu Evangelina'nın ölümünü anlamaya ve intikamını almaya çalışan Evangelina karakteri etrafında şekilleniyor. Risk uzmanlarının eşliğinde, Evangelina bir kahramanlık yolculuğuna çıkarak bilgelik, fedakarlık ve güç gibi değerlerle yüzleşiyor. Nao Albet, bu yolculukta sinema dublörlerini merkeze almanın önemini şöyle açıklıyor: "Dublörlere sahne üzerinde başrol ve ses vermek bize ilginç geldi, çünkü onlar aracılığıyla kaçınılmaz olarak çağdaş erkeklikleri şekillendiren kahraman geleneğiyle ilişkilerini anlatabiliyorlar." Bu tercihin ardında, geleneksel olarak erkeksi gücün ve kahramanlığın sembolü olan dublörlerin, erkeklik kavramını sorgulayan bir hikayede kullanılmasıyla yaratılan ironik ve düşündürücü bir kontrast yatıyor.
Borràs ve Albet, bir erkeğin ne anlama geldiğini sorgulayan kişinin bir erkek değil, erkeklerin dünyasıyla çevrili bir kadın olmasının uygun olduğunu düşündüklerini belirtiyorlar. Bu seçim, erkeklik üzerine yapılan tartışmalara dışarıdan, farklı bir perspektiften bakma imkanı sunarak, konunun çok yönlülüğünü ve karmaşıklığını vurguluyor. Oyun, geleneksel kahramanlık anlatılarının günümüzdeki geçerliliğini ve erkeklik kimliğinin sürekli değişen doğasını ele alırken, izleyiciyi de kendi önyargıları ve kabulleriyle yüzleşmeye davet ediyor. Bu tür sanatsal yapımlar, toplumsal cinsiyet rolleri üzerine süregelen küresel tartışmalara önemli katkılar sunarak, değişen dünyanın ve kimliklerin anlaşılmasına yardımcı oluyor.
Dört Büyük Tiyatronun Ortak Yapımı ve Kültürel Etkisi
Els estunmen, antik çağın bazı pratikleri ile çağdaş disiplinler arasında bir diyalog kuran bir üçlemenin ikinci perdesi olma özelliği taşıyor; bu seri Els esqueiters (Kaykaycılar) adlı gösteriyle başlamıştı. Bu, Borràs ve Albet'in sanatsal vizyonunun uzun soluklu ve kapsamlı bir projenin parçası olduğunu gösteriyor. Barselona'daki Teatre Lliure de Montjuïc'teki prömiyerinin ardından, oyun 2-14 Haziran tarihleri arasında Madrid'deki Teatros del Canal'a taşınacak. Bu prestijli gösteri, sadece iki tiyatronun değil, aynı zamanda Barselona'daki Gran Teatre del Liceu ve Madrid'deki Teatro Real gibi İspanya'nın önde gelen opera evlerinin de ortak yapımı. Bu denli büyük ve önemli dört kültürel kurumun bir araya gelmesi, Els estunmen'in sanatsal değerinin ve kültürel etkisinin ne kadar yüksek olduğunun bir göstergesi.
Bu çapta bir ortak yapım, sadece İspanya'nın kültürel zenginliğini değil, aynı zamanda farklı sanat disiplinlerini bir araya getirme ve yenilikçi projelere yatırım yapma konusundaki kararlılığını da ortaya koyuyor. Oyunun hem Barselona hem de Madrid'de sahnelenmesi, İspanya'nın iki büyük şehrinin kültürel bağlarını güçlendirirken, eserin daha geniş bir kitleye ulaşmasını sağlıyor. Els estunmen, erkeklik, şiddet, aşk ve kahramanlık gibi evrensel temaları ele alarak, sadece İspanyol izleyicisine değil, tüm dünyaya hitap eden bir sanat eseri niteliği taşıyor. Bu tür yapımlar, Türkiye'de de toplumsal cinsiyet rolleri ve kimlik üzerine yapılan tartışmalara ilham verebilir, sanatın dönüştürücü gücünü bir kez daha gözler önüne serebilir.
