Barselona'da, çocukların güvenli ve sağlıklı okul çevrelerine sahip olması için mücadele eden Revolta Escolar (Okul İsyanı) hareketi, bu Cuma günü bir kez daha sokaklara döküldü. 2025-26 eğitim-öğretim yılının tek protesto eylemi olan bu gösteri, geçen yıl düzenlenen üç çeyreklik eylemlerin aksine, hareketin artan hayal kırıklığını ve Barselona Belediyesi'ne (Ajuntament de Barcelona) yönelik sert eleştirilerini gözler önüne serdi. Eylemciler, belediyeyi çocukların sağlığını ve güvenliğini göz ardı etmekle ve taahhütlerini yerine getirmemekle suçluyor.
Revolta Escolar, Barselona Belediyesi'nin mevcut dönemde "iyileştirmeleri durdurduğunu ve anlaşmalara uymadığını" iddia ediyor. Hareketin sözcüsü Marc Hurtado, belediyenin "taahhüt ve söz eksikliğinden derin bir hayal kırıklığı yaşadıklarını" belirtti. Hurtado, "Uzmanların tavsiyelerini hiçe sayarak, çocukların sağlığını ve güvenliğini otomobil ve motosiklet gibi özel araçların çıkarlarının gerisine atması kesinlikle kabul edilemez" sözleriyle belediyenin tutumunu kınadı. Bu açıklamalar, belediyenin kentsel mobilite politikalarına yönelik ciddi bir eleştiri niteliği taşıyor.
Belediyeye Yönelik Suçlamalar ve Talepler
Geçtiğimiz yıllarda olduğu gibi, bu protesto da Barselona'nın çeşitli okullarının çevresinde eş zamanlı olarak düzenlendi. Entença, Miralletes ve Anglesola gibi okulların yanı sıra, Escola 9 Graons öğrencileri ve velileri de Roger de Flor Caddesi'ni trafiğe kapatarak oyunlar oynadı ve çizim etkinlikleri düzenledi. Bu tür etkinlikler, hem çocukların güvenli alanlarda vakit geçirmesini sağlamayı hem de kamuoyunun dikkatini okul çevrelerindeki tehlikelere çekmeyi amaçlıyor. Revolta Escolar, Barselona Belediye Başkanı Jaume Collboni'den, üç yıl içinde Barselona'daki tüm okulların çevresini trafikten arındırarak yaya dostu hale getirmesini talep ediyor.
Hareketin temel talepleri arasında, okul çevrelerindeki hava kirliliğinin azaltılması, gürültü seviyelerinin düşürülmesi ve yaya güvenliğinin artırılması yer alıyor. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından belirlenen hava kalitesi limitlerinin Barselona'daki okulların %75'inden fazlasında aşıldığına dair Revolta Escolar tarafından yapılan bir araştırma, bu taleplerin ne kadar acil olduğunu gözler önüne seriyor. Özellikle azot dioksit (NO2) ve partikül madde (PM2.5) gibi kirleticiler, çocukların solunum yolu hastalıkları, bilişsel gelişim bozuklukları ve hatta davranışsal sorunlar yaşamasına neden olabiliyor. Bu durum, Barselona gibi yoğun şehirlerde yaşayan çocuklar için ciddi bir halk sağlığı tehdidi oluşturuyor.
Kentsel Planlama ve Çocuk Sağlığı Bağlamı
Revolta Escolar'ın bu altıncı protesto yılı, Barselona'nın kentsel planlama ve çevre politikaları üzerindeki uzun süreli tartışmaların bir yansımasıdır. Şehir, "Superilles" (Süper Bloklar) projesi gibi yenilikçi kentsel dönüşüm projeleriyle tanınsa da, birçok okul çevresinde trafik yoğunluğu ve kirlilik hala büyük bir sorun teşkil ediyor. Bu durum, belediyenin sürdürülebilir kentsel mobilite hedefleri ile mevcut uygulamaları arasındaki çelişkiyi ortaya koyuyor. Hareket, belediyenin bu konudaki "eylemsizliğini" eleştirerek, çocukların geleceğinin siyasi çıkarların veya özel araç lobilerinin önüne geçirilmemesi gerektiğini vurguluyor.
Bu tür sivil toplum hareketleri sadece Barselona'ya özgü değil; Avrupa'nın birçok büyük şehrinde benzer çevre ve çocuk sağlığı odaklı eylemler düzenlenmektedir. Örneğin, Paris ve Londra gibi şehirler de okul çevrelerini daha güvenli ve yeşil hale getirme konusunda adımlar atmış, trafik kısıtlamaları ve yaya bölgeleri oluşturmuştur. Türkiye'de de İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük şehirlerde trafik sıkışıklığı, hava kirliliği ve okul çevrelerinin güvenliği konuları önemli gündem maddeleri arasında yer almaktadır. Özellikle büyük şehirlerdeki okulların çevresinde artan araç trafiği ve yetersiz yaya altyapısı, Türk çocuklarının da benzer risklerle karşı karşıya kalmasına neden olmaktadır. Bu bağlamda, Barselona'daki "Okul İsyanı" hareketi, Türkiye'deki şehirler için de ilham verici bir örnek teşkil edebilir.
Revolta Escolar'ın tek protestosunun bu yılki stratejisi, belediye üzerindeki baskıyı artırmayı ve kamuoyunun dikkatini daha yoğun bir şekilde çekmeyi hedefliyor olabilir. Bu eylem, Barselona Belediyesi'nin çocukların sağlığı ve güvenliği konusundaki taahhütlerini yeniden gözden geçirmesi ve somut adımlar atması için önemli bir çağrı niteliğindedir. Şehirlerin geleceği, çocukların sağlıklı ve güvenli bir çevrede büyüme haklarının korunmasıyla doğrudan ilişkilidir ve bu tür hareketler, bu hakkın savunulmasında hayati bir rol oynamaktadır.
