Barselona (Barcelona), İspanya – Kentte sokakta yaşayanların yaz aylarında giderek artan yoğun sıcak hava dalgalarından korunabilmesi için önemli bir adım atıldı. Fundació Arrels (Arrels Vakfı), Salı günü Barselona Ajuntament'ine (Belediyesi) çağrıda bulunarak, evsizlerin sıcaklardan yeterince korunabilmesi için daha fazla kaynak ve kolaylık sağlanmasını talep etti. Vakıf, özellikle Ağustos ayında açık olacak daha fazla iklim sığınağı, her mahallede küçük dinlenme alanları ve halka açık çeşmelerde yıkananlara ceza kesilmemesi gibi acil önlemlerin hayata geçirilmesini istedi.
Arrels Vakfı'nın bu talebi, iklim değişikliğinin etkileriyle birlikte Avrupa genelinde ve özellikle Akdeniz iklimine sahip İspanya'da sıcak hava dalgalarının şiddetini ve sıklığını artırmasıyla daha da kritik bir hal alıyor. Sokakta yaşayanlar, bu ekstrem hava koşullarına karşı en savunmasız gruplardan birini oluşturuyor; zira barınma, hijyen ve temel sağlık hizmetlerine erişim eksikliği, sıcak çarpması, dehidrasyon ve diğer ciddi sağlık sorunları riskini katlayarak artırıyor. Barselona gibi büyük bir metropolde, yaz aylarında sıcaklıkların 40°C'yi aşabildiği göz önüne alındığında, bu çağrının önemi daha iyi anlaşılmaktadır.
Vakfın kısa vadeli talepleri arasında, evsizlerin gün içinde dinlenebilecekleri, uyarlanmış ve koşullandırılmış, "düşük eşikli" iklim sığınaklarının her mahallede açılması yer alıyor. Ayrıca, her mahallede küçük boyutlu, istikrarlı acil durum konaklama yerlerine erişimin kolaylaştırılması, Barselona'daki halka açık çeşmeler ve tuvaletler ağının sokakta yaşayanlar arasında daha iyi duyurulması da isteniyor. Hijyen hizmetlerinin ve eşya saklama (koyma) birimlerinin artırılması ile sokakta yaşayan kişilerin sağlık durumlarını ve ihtiyaçlarını öğrenmek için yapılan ziyaretlerin yoğunlaştırılması da vakfın öncelikli talepleri arasında bulunuyor.
Evsizlik ve İklim Değişikliği: İki Katmanlı Bir Kriz
Evsizlik, modern toplumların en görünür ve yıkıcı sorunlarından biridir. Barselona'da Arrels Vakfı'nın verilerine göre, şehirde 1.200'den fazla kişi sokakta yaşıyor ve bu sayının önemli bir kısmı, %72'si, sokakta yaşamayı bırakma konusunda hiçbir beklentisi olmadığını belirtiyor. Bu durum, sadece barınma eksikliğinin değil, aynı zamanda umutsuzluğun ve sosyal dışlanmanın derinliğini de gözler önüne seriyor. İklim değişikliğinin getirdiği sıcak hava dalgaları ise bu kırılganlığı daha da artırarak, evsizler için hayati bir tehdit oluşturuyor. Aşırı sıcaklar, kalp rahatsızlıkları, solunum yolu hastalıkları ve böbrek yetmezliği gibi mevcut sağlık sorunlarını kötüleştirebilirken, yeni sağlık risklerini de beraberinde getiriyor.
Uzmanlar, iklim krizinin en çok yoksul ve dezavantajlı grupları etkilediğini vurguluyor. Sokakta yaşayanlar, güneşten korunacak bir gölge, serin bir içecek veya duş alabilecekleri bir yer bulmakta zorlanıyor. Bu durum, onların fiziksel ve zihinsel sağlığını ciddi şekilde tehdit ediyor. Arrels Vakfı'nın talepleri, sadece anlık bir rahatlama sağlamakla kalmayıp, aynı zamanda evsizlerin onurlu bir yaşam sürdürme hakkını ve temel insan haklarını koruma amacını taşıyor. Bu tür önlemler, Barselona gibi turistik ve ekonomik olarak gelişmiş bir şehirde sosyal adaletin sağlanması açısından da büyük önem arz ediyor.
Orta Vadeli Çözümler ve Türkiye Bağlantısı
Arrels Vakfı, kısa vadeli önlemlerin yanı sıra, orta vadede de daha kapsamlı çözümler talep ediyor. Bu kapsamda, Catalunya (Katalonya) genelinde Sosyal Haklar ve Konut Bakanlıklarını koordine edecek bir eylem çerçevesinin geliştirilmesi gerektiği belirtiliyor. Böyle bir bölgesel çerçeve, evsizlik sorununa daha bütünsel ve sürdürülebilir bir yaklaşım getirebilir, yerel belediyelerin yükünü hafifleterek daha etkili politikaların uygulanmasına olanak tanıyabilir. Bu, sadece Barselona için değil, tüm Katalonya'daki evsizler için daha iyi yaşam koşulları sağlayacaktır.
Türkiye'de de başta İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük şehirler olmak üzere, yaz aylarında yaşanan sıcak hava dalgaları ve evsizlik sorunları benzer zorlukları beraberinde getiriyor. Türk belediyeleri ve sivil toplum kuruluşları da sokakta yaşayanların korunması için benzer stratejiler geliştirmek durumunda kalıyor. Özellikle büyük şehirlerdeki evsiz barınaklarının kapasitesi, hijyen koşulları ve sıcak hava dönemlerindeki ek hizmetler, İspanya'daki bu tartışmalarla benzerlikler taşıyor. Barselona'daki bu çağrı, Türkiye'deki yerel yönetimlere ve ilgili kuruluşlara da evsizlerin iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinden korunması konusunda ilham verebilir ve yeni politikaların geliştirilmesine zemin hazırlayabilir.
