Barselona'nın kuzeydoğusundaki Horta-Guinardó bölgesine bağlı Sant Genís dels Agudells mahallesinde, yerel halk, bir kamusal alanın ismini belirlemek üzere ilk kez bir referandum düzenledi. Mahalle Sakinleri Derneği (AV de Sant Genís dels Agudells) tarafından organize edilen bu demokratik süreç sonucunda, Judea ve Tiró caddeleri arasında yer alan bu alanın adı "Maestro Palmero Meydanı" olarak belirlendi. Bu karar, bölgenin kültürel mirasına sahip çıkan ve sanatçı Francisco Palmero'nun anısını yaşatmayı hedefleyen önemli bir adım olarak öne çıkıyor.
Mahalle derneği başkanı Gisela Carrilero'nun aktardığı bilgilere göre, referandumda "Maestro Palmero Meydanı" adı, oyların %60'ından fazlasını alarak diğer seçenekler olan "Babil Bahçeleri" (Jardins de Babilònia) ve "Gazze Meydanı" (Plaça de Gaza) isimlerini geride bıraktı. Daha önce halk arasında "Yaban Domuzu Meydanı" (Plaça del porc senglar) olarak bilinen, hatta bir dönem "Fener Meydanı" (Plaça de la farola) adıyla anılan bu alan, ortasında bulunan yaban domuzu heykeliyle tanınıyordu. Horta-Guinardó Bölge Yönetimi'nin mahalle derneğini bu alana resmi bir isim önermeye teşvik etmesi üzerine başlatılan oylama süreci, yerel demokrasi açısından örnek teşkil etti.
Seçilen isim, 20. yüzyıl İspanyol ressamlarından Francisco Palmero i Parra'ya (1904-1996) atfen verildi. Palmero, Sant Genís dels Agudells mahallesindeki tarihi Can Figuerola çiftlik evini satın alarak burayı bir müzeye dönüştürmesiyle tanınıyor. Sanatçının bölgeye olan katkısı ve kültürel mirası, mahalle sakinlerinin bu isimle ona vefa gösterme arzusunu pekiştirdi. Şimdi referandumun sonucu, son onayı verecek olan Ajuntament de Barcelona (Barselona Belediyesi) bünyesindeki Ponència del Nomenclàtor (İsimlendirme Komitesi) birimine iletilecek.
Yerel Demokrasi ve Kentsel Kimlik
Barselona gibi büyük metropollerde, yerel halkın şehir planlaması ve kamusal alanların isimlendirilmesi gibi konularda söz sahibi olması, katılımcı demokrasinin önemli bir göstergesidir. Sant Genís dels Agudells'teki bu referandum, mahalle derneklerinin (Associació de Veïns - AV) kent yaşamındaki etkisini ve yerel yönetimlerle işbirliği içinde karar alma süreçlerine nasıl katkıda bulunabileceğini ortaya koymaktadır. İspanya'da ve özellikle Catalunya (Katalonya) özerk bölgesinde, mahalle dernekleri, yerel yönetimler ile halk arasında köprü görevi görerek, vatandaşların ihtiyaç ve taleplerinin doğrudan dile getirilmesini sağlamaktadır. Bu tür referandumlar, aidiyet duygusunu güçlendirirken, kentsel kimliğin kolektif bir şekilde inşa edilmesine olanak tanır.
Haberin ikinci önemli boyutu, mahalle derneğinin Collserola Doğal Parkı'nda yaşayan yaban domuzlarının (porcs senglars) tamamen itlaf edilmemesi yönündeki çağrısıdır. Afrika domuz vebası (pesta porcina africana) ile ilgili kısıtlamalar nedeniyle, Sant Genís dels Agudells sakinleri parklara ve Collserola yollarına erişimden mahrum kalmıştır. Mahalle, çöp karıştırma ve kentsel mobilyalara zarar verme gibi sorunlara yol açan yaban domuzu akınlarından doğrudan etkilenmektedir. Dernek başkanı Carrilero, alınan önlemleri anladıklarını ancak çözümün ekolojik dengeyi gözeten ve tutarlı bir şekilde bulunması gerektiğini vurgulamıştır. Bu durum, Barselona'nın kent-doğa arayüzündeki karmaşık dengeyi ve vahşi yaşam yönetimi zorluklarını gözler önüne sermektedir.
Altyapı İhtiyaçları ve Mahalle Planları
Sant Genís dels Agudells, Barselona'nın engebeli coğrafyasına sahip mahallelerinden biridir ve bu durum, yaşlı nüfus için erişim zorlukları yaratmaktadır. Mahalle derneği, bölgeye daha fazla yürüyen merdiven (escales mecàniques) kurulması ve dağdan düşen taşlar nedeniyle sık sık hasar gören sokakların onarılması gibi altyapı iyileştirmelerini öncelikleri arasında saymaktadır. Carrilero, son 10 yılda üç kez "Mahalle Planı" (Pla de barris) uygulanmasına rağmen, Sant Genís'in hala büyük yatırımlara ihtiyaç duyduğunu belirtmiştir. Bu planlar, Barselona Belediyesi'nin kentsel eşitsizlikleri azaltmak ve belirli mahallelerin yaşam kalitesini artırmak için uyguladığı stratejik programlardır. Mahalle için 2025-2028 yılları arasında özel bir dağ mahalleleri planının genişletilmesi öngörülmektedir.
Sant Genís dels Agudells'teki bu gelişmeler, yerel toplulukların kendi yaşam alanları üzerindeki etkilerini artırma çabalarını ve Barselona'nın kentsel yönetiminin karşılaştığı çok yönlü zorlukları yansıtmaktadır. Meydan isimlendirme referandumu, kültürel mirasın korunması ve yerel kimliğin güçlendirilmesi açısından toplumsal katılımın değerini vurgularken, yaban domuzu sorunu ve altyapı talepleri, kentleşme ile doğa arasındaki hassas dengeyi ve sürdürülebilir kentsel gelişim ihtiyacını ortaya koymaktadır. Bu tür yerel girişimler, sadece bir meydanın adını değiştirmekle kalmayıp, aynı zamanda mahalle sakinlerinin sesini duyurarak daha yaşanabilir ve katılımcı bir şehir inşa etme yolunda önemli adımlar atmalarını sağlamaktadır.
