Barselona, edebiyat ve kültür şöleni Sant Jordi (Aziz Jordi Günü) 2026 kutlamalarına hazırlanırken, bu yılki "Pregó de la Lectura" (Okuma Bildirisi) etkinliğinin onur konuğu ve açılış konuşmacısı, çağdaş İngiliz edebiyatının önde gelen isimlerinden Ali Smith olacak. Her yıl olduğu gibi, Barselona Kütüphaneleri (Biblioteques de Barcelona) tarafından düzenlenen bu prestijli etkinlik, kentin kitap ve gül bayramını, okumanın değerini vurgulayan seçkin bir yazarın bildirisiyle açacak. Etkinlik, 22 Nisan Çarşamba günü saat 18.00'de Barselona Belediyesi'nin (Ajuntament de Barcelona) tarihi Yüzler Salonu'nda (Saló de Cent) gerçekleşecek.
Yazar Ali Smith, 2026 Okuma Bildirisi'ni okuduktan sonra, eserlerini Katalanca'ya çeviren çevirmen Dolors Udina ile sahneye çıkarak, kendi edebi yolculuğu, eserleri ve okumanın ile kütüphanelerin hayatındaki merkezi rolü üzerine samimi bir sohbet gerçekleştirecek. Bu yılki etkinlik, aynı zamanda Barselona Kütüphaneleri'nin 25. yıldönümüne denk gelmesiyle ayrı bir anlam taşıyor. Smith, bu özel günde kütüphane hizmetlerinin birer topluluk alanı ve kültürün evrensel bir hak olduğu temel özgürlük mekanları olarak önemini vurgulayacak.
Sant Jordi Günü: Barselona'nın Edebiyat ve Aşk Kutlaması
Sant Jordi, Katalonya (Catalunya) bölgesinde her yıl 23 Nisan'da kutlanan, kitapların ve güllerin verildiği eşsiz bir kültürel bayramdır. Bu gün, sevgililerin, arkadaşların ve aile fertlerinin birbirlerine kitap ve gül hediye ederek aşklarını, dostluklarını ve kültüre olan bağlılıklarını ifade ettikleri adeta bir açık hava edebiyat festivaline dönüşür. Barselona sokakları, binlerce kitap standı ve gül satıcısıyla dolup taşar, yazarlar okurlarıyla buluşur, imza günleri düzenlenir ve şehir adeta dev bir kütüphaneye ve çiçek bahçesine döner. Türkiye'de de benzer şekilde kitap fuarları ve özel günlerde okuma etkinlikleri düzenlense de, Sant Jordi'nin bu denli köklü ve halka mal olmuş bir gelenekle kutlanması, kültürel mirasın ne denli canlı tutulduğunun güzel bir örneğidir.
Okuma Bildirisi (Pregó de la Lectura) ise Sant Jordi kutlamalarının resmi açılışını simgeleyen, edebiyat dünyasının önde gelen bir isminin okumanın gücü, kitapların değeri ve kütüphanelerin toplumdaki yeri üzerine yaptığı ilham verici bir konuşmadır. Bu etkinlik, sadece bir açılış seremonisi olmaktan öte, edebiyatın ve bilginin toplum için ne kadar hayati olduğunu hatırlatan, düşünsel bir başlangıç noktası sunar. Ali Smith gibi uluslararası çapta tanınmış bir yazarın bu görevi üstlenmesi, Barselona'nın kültürel vizyonunun ve edebiyata verdiği önemin bir göstergesidir.
Ali Smith: Çağdaş Edebiyatın Öncü Sesi ve Kütüphanelerin Savunucusu
1962 yılında İskoçya'nın Inverness şehrinde doğan ve İngiltere'nin Cambridge kentinde yaşayan Ali Smith, yazarlık kariyerine tam zamanlı geçmeden önce Strathclyde Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak çalışmıştır. Kraliyet Edebiyat Derneği (Royal Society of Literature) üyesi olan Smith, günümüz edebiyatının en etkili seslerinden biri olarak kabul edilmekte ve sayısız ödül ve adaylıkla onurlandırılmıştır. Onun eserleri, deneysel anlatım teknikleri, derinlikli karakter analizleri ve çağdaş toplumsal meselelere getirdiği eleştirel bakış açısıyla öne çıkar.
Smith, 2015 yılında Türkçe'ye "Hem Nasıl Olunur" adıyla çevrilen Com ser-ho alhora (İngilizce orijinali: *How to Be Both*) adlı eseriyle Anglo-Sakson edebiyat sahnesinde adeta bir devrim yaratmıştır. Bu roman, 2014 yılında Saltire Society tarafından Yılın Kitabı Ödülü'ne layık görülmüş ve aynı yıl Man Booker Ödülü'ne aday gösterilmiştir. Diğer önemli eserlerinden biri olan L’accidental (İngilizce orijinali: *The Accidental*), Whitbread Roman Ödülü ve Orange Roman Ödülü'nü kazanmıştır. Yazarın mevsimlerden esinlenerek kaleme aldığı dörtlemesi —Sonbahar (2016), Kış (2017), Bahar (2019) ve Yaz (2020)— ile bu seriyi tamamlayan *Companion Piece* (Katalanca orijinalinde "La torna" olarak belirtilmiştir) adlı eseri, yenilikçi ve derin anlatımıyla eleştirmenlerden büyük övgü toplamıştır. Bu eserler, zaman, sanat, kimlik ve insan ilişkileri gibi evrensel temaları modern bir perspektifle ele alarak okuyuculara farklı düşünce kapıları aralamaktadır.
Ali Smith'in kütüphaneleri "topluluk ve özgürlük alanları" olarak tanımlaması, günümüz dünyasında bilgiye erişimin ve kültürel etkileşimin ne denli önemli olduğunu bir kez daha gözler önüne sermektedir. Kütüphaneler, sadece kitap ödünç alınan yerler değil, aynı zamanda öğrenme, keşfetme, sosyalleşme ve farklı fikirlere açık olma imkanı sunan demokratik platformlardır. Türkiye'deki kütüphaneler de benzer bir misyonu üstlenmekte, okuma alışkanlığını teşvik etmek ve toplumsal gelişime katkıda bulunmak için çeşitli etkinlikler düzenlemektedir. Ali Smith'in Barselona'daki bu önemli görevi, edebiyatın ve okumanın sınırları aşan birleştirici gücünü ve kültürel diyaloğun önemini vurgulamaktadır.
